Overdosis drugs herkennen en wat je direct kunt doen

Een overdosis drugs treft niet alleen ervaren gebruikers; ook iemand die voor het eerst drugs gebruikt kan er een krijgen. Bij drugs is vaak niet te zien hoe sterk een dosis is of wat erin zit en daardoor kan één keer al te veel zijn. Misschien maak je zoiets mee bij iemand in je omgeving en weet je niet wat je moet doen. Rustig blijven en snel reageren kan op zo'n moment het verschil maken.

Een drugsoverdosis is een vergiftiging: het lichaam krijgt meer van een middel binnen dan het kan verwerken. Wat er dan misgaat, hangt af van het soort drug. Verdovende middelen, zoals heroïne en GHB, kunnen de ademhaling zo ver afremmen dat iemand te weinig zuurstof krijgt. Stimulerende middelen, zoals coke en speed, jagen het hart op en laten de lichaamstemperatuur gevaarlijk stijgen. In beide gevallen raken de vitale functies ontregeld en dat kan snel levensbedreigend worden.

Waarom de grens per persoon verschilt

Hoeveel drugs te veel is, valt voor niemand precies te zeggen. Dat hangt af van iemands gewicht, tolerantie en de middelen die diegene eerder die dag nam. Ook bij wie het middel vaker heeft gebruikt, blijft de reactie van het lichaam onvoorspelbaar. Daardoor kan dezelfde hoeveelheid voor de één weinig doen en voor de ander al te veel zijn.

Een onopzettelijke overdosis drugs en andere oorzaken

Bijna niemand neemt drugs met de bedoeling een overdosis te krijgen. Toch gebeurt het en sommige situaties zijn extra riskant. De eerste is het combineren van drugs die elkaars werking versterken, waardoor een gewone hoeveelheid ineens gevaarlijk wordt. De tweede is een gedaalde tolerantie. Is iemand net afgekickt of gebruikte diegene een tijd minder, dan kan de oude dosis ineens te veel zijn. Bij opioïden, zoals heroïne, is dat een van de bekendste oorzaken van een dodelijke overdosis.

Wat je ziet bij een overdosis, hangt af van het soort middel. Stimulerende drugs jagen het lichaam op. Verdovende drugs remmen het lichaam juist af. Je ziet zelden alle drugsvergiftigingssymptomen tegelijk.

Overdosis speed of coke herkennen bij stimulerende drugs

Bij te veel stimulerende middelen draait het lichaam op volle toeren. Dit zijn symptomen van een drugsoverdosis door bijvoorbeeld speed of coke die je kunt zien:

• een snelle, onregelmatige of bonkende hartslag
• een hoge bloeddruk
• een sterk oplopende lichaamstemperatuur die boven de 40 °C levensbedreigend wordt, met hevig zweten
• grote pupillen
• stuiptrekkingen of een epileptische aanval
• uitdroging, zoals donkere urine en weinig plassen
• ernstige verwarring, paniek, wanen of hallucinaties

Een overdosis bij verdovende drugs herkennen

De signalen wijzen dan op iets dat te traag of te zwak wordt. Hier let je op:

• een trage, oppervlakkige of gestopte ademhaling
• een trage of onregelmatige hartslag en een lage bloeddruk
• kleine pupillen, zo groot als een speldenpunt, vooral bij opioïden
• een blauwe of grauwe verkleuring van de lippen en vingertoppen
• een bleke, grauwe, klamme of zweterige huid
• een lage lichaamstemperatuur
• buiten bewustzijn raken en nergens meer op reageren

Let op: ketamine valt buiten deze twee groepen. In een hogere dosis vervormt de werkelijkheid: je hand lijkt bijvoorbeeld groter, of voelt alsof die niet van jou is. Die verwarrende, soms angstige roes met hallucinaties kan op een bad trip lijken. Bij een hoge dosis kan iemand in een K-hole raken en het contact met de omgeving verliezen, zonder zich nog te kunnen bewegen.

Andere signalen die je kunt opmerken

Naast deze klachten zijn er signalen die bij beide soorten drugs kunnen voorkomen. Iemand kan misselijk worden of moeten braken. Raakt diegene daarbij minder goed bij bewustzijn, dan is er gevaar om in het eigen braaksel te stikken. Zie je zulke verschijnselen na drugsgebruik, dan is het verstandig het als een mogelijke overdosis te behandelen. Bij een drugsvergiftiging telt snel reageren zwaarder dan zeker weten.

Een overdosis die niemand op tijd opmerkt, kan ernstig aflopen. Een vergiftiging belast het hart, de hersenen en de organen zwaar. Daardoor kan iemand een hartaanval, hersenbloeding of zuurstoftekort in de hersenen krijgen. Ook nierfalen, coma of overlijden horen bij de mogelijke afloop. Hoe het afloopt, hangt af van het middel, de dosis en hoe snel er hulp komt. Dat laatste kan een groot verschil maken.

Zie of vermoed je een overdosis, blijf dan zo rustig mogelijk en handel meteen. Je hoeft geen arts te zijn om iemand te helpen, want een paar simpele handelingen redden soms al een leven. Hoe sneller er hulp is bij een overdosis drugs, hoe groter de kans op een goede afloop. Twijfel je over wat je ziet, dan kun je 112 bellen of ons op 040-303 2626.

Stap voor stap handelen bij een overdosis

Met de juiste stappen houd je iemand veiliger tot de hulpdiensten er zijn:

Heb je net een overdosis van dichtbij meegemaakt? Dan spookt dat waarschijnlijk nog door je hoofd. Op zo'n moment helpt het om je verhaal te delen met iemand die je begrijpt. We spreken regelmatig naasten die na een overdosis bij ons aankloppen. Wat je deelt, blijft tussen jou en ons, en we kijken samen naar een oplossing die bij jouw situatie past. Bel ons gerust op 040-303 2626. We luisteren, zonder oordeel.

Als je zelf te veel gebruikte

Misschien lees je dit omdat het jou is overkomen. Een overdosis is een heftig signaal dat je lichaam de hoeveelheid niet meer aankon. Je hoeft daar niet mee te blijven zitten. Bel ons op 040-303 2626 als je vragen hebt of erover wilt praten.

Herstellen van een drugsverslaving

Zit er meer achter dan dit ene moment, dan kan herstel van een drugsverslaving een volgende stap zijn, voor jou of voor degene om wie je je zorgen maakt. Ons team werkt met mensen die vastlopen door verslaving en weet wat herstel vraagt. Vanuit onze afkickkliniek voor drugs helpen we daarbij, met aandacht voor wat iemand nodig heeft. Heb je vragen over een overdosis drugs, neem dan vandaag nog contact met ons op.