Medicijnen

Zelftest medicijnverslaving

Neem je slaappillen, kalmeringsmiddelen of sterke pijnstillers en vraag je je af of jij nog bepaalt hoeveel je neemt? Deze zelftest laat zien waar je staat.

Lees meer

De medicijnverslavingszelftest bestaat uit tien vragen over hoe je met je medicijnen omgaat en kost je een paar minuten. Het maakt daarbij niet uit of je de medicijnen op recept krijgt of op een andere manier aan ze komt. Na de laatste vraag zie je meteen hoe groot jouw risico op een medicijnverslaving is. Die uitslag is geen diagnose.

Man zit ‘s avonds met zijn hoofd in zijn hand aan de keukentafel met pillen, een doosje en water.
Zelftest medicijnverslaving: tien vragen over hoe jij je medicijnen gebruikt.

Om een uitslag te krijgen waar je echt iets aan hebt, beantwoord je elke vraag zoals het de afgelopen weken ging en niet zoals je zou willen dat het ging. Gebruik je meer dan één medicijn, houd dan het middel aan waar je het meest mee bezig bent. Twijfel je tussen twee antwoorden, kies dan het antwoord dat past bij een gewone week.

Doe de zelftest Medicijn-zelftest
Vraag 1 /10
Neem je meer of vaker dan voorgeschreven of dan je van plan was?

De vragen gaan over medicijnen die direct op je hersenen werken en waar je afhankelijk van kunt raken. Het gaat om drie groepen:

  • Slaap- en kalmeringsmiddelen, zoals oxazepam, temazepam en Xanax
  • Sterke pijnstillers uit de groep opioïden, zoals oxycodon, tramadol en codeïne
  • Stimulerende ADHD-medicijnen, zoals methylfenidaat en dexamfetamine

Zulke middelen maken je rustig, nemen pijn weg of helpen je focussen. Juist dat effect maakt ze bruikbaar als medicijn, maar je lichaam went er ook aan. Hoe snel dat gaat, hangt af van het middel, de dosis en hoe lang je het al gebruikt.

Bij slaap- en kalmeringsmiddelen gaat die gewenning snel. Volgens de bijsluiter gebruik je ze daarom niet langer dan twee weken achter elkaar, want daarna neemt de werking af en groeit de kans dat je lichaam afhankelijk raakt. Bij opioïden stijgt dat risico naarmate je een hogere dosis neemt en er langer mee doorgaat. Heb je inmiddels meer nodig voor hetzelfde effect, dan is je lichaam al aan het middel gewend.

Afhankelijk is nog niet hetzelfde als verslaafd

Ben je lichamelijk afhankelijk, dan geeft je lichaam klachten zodra je stopt, ook als je je precies aan het recept hebt gehouden. Je lichaam kan dus aan een middel gewend zijn zonder dat het middel je denken en doen bepaalt. Dat is in het kort het verschil tussen lichamelijke en geestelijke verslaving. Bepaalt het middel wel wat je denkt en doet, dan spreek je van een medicijnverslaving. Je neemt dan meer dan bedoeld, je gedachten draaien om de volgende dosis en je gaat door terwijl je de gevolgen ziet.

Bel ons

Omdat je dat verschil niet afleest aan hoe lang je een medicijn al gebruikt, kijkt de zelftest vooral naar hoe je ermee omgaat. Een extra tablet als de spanning of pijn oploopt, ook als dat niet op het recept staat, is daar een voorbeeld van. Hetzelfde geldt als je er steeds voor zorgt dat je nooit zonder voorraad zit. Daarnaast telt mee wat het gebruik je kost, bijvoorbeeld in je werk, relatie of concentratie.

Hoe vaker je antwoorden op zulke signalen wijzen, hoe hoger je uitslag uitvalt. Je komt uit op een van de vijf groepen: geen risico, laag risico, toenemend risico, hoog risico of zeer hoog risico.

Een lage uitslag

Bij geen of een laag risico wijzen je antwoorden op dit moment niet op een medicijnverslaving. Toch laten tien vragen niet alles zien wat er bij jou speelt. Lukt het niet meer om zonder tablet te slapen of de deur uit te gaan? Neem dat signaal dan serieuzer dan de uitslag. Dat geldt ook als je al eens hebt geprobeerd te minderen zonder dat het lukte.

Een toenemend tot zeer hoog risico

Bij een toenemend risico laten je antwoorden zien dat je het medicijn niet meer alleen neemt voor de klacht waarvoor je het ooit kreeg. Je neemt het bijvoorbeeld ook om de dag door te komen. Bij een hoog of zeer hoog risico zie je het hele patroon terug: minderen lukt niet en het gebruik gaat door, ook nu het je iets kost.

Neem contact op

Ook bij een hoge uitslag is in één keer stoppen niet veilig als je lichamelijk afhankelijk bent. Je lichaam heeft zich op het middel ingesteld en raakt ontregeld zodra het wegvalt, dus bouw je de dosis geleidelijk af. Lukt dat thuis niet of gebruik je meer dan het recept toelaat? Dan kun je bij ons terecht voor een detox. Daarbij kom je onder medisch toezicht veilig van het middel af.

Slaap- en kalmeringsmiddelen

Stop je ineens met een slaap- of kalmeringsmiddel, dan kun je last krijgen van angst, onrust, trillen, hartkloppingen en slapeloosheid. In het ergste geval krijg je een epileptische aanval of raak je ernstig verward. Afbouwen gaat daarom stap voor stap, volgens een vast schema en onder medisch toezicht.

Opioïde pijnstillers

Bij opioïden beginnen de afkickverschijnselen een paar uur tot dagen na de laatste dosis. Je wordt onrustig en prikkelbaar, bent misselijk, krijgt buikkrampen, diarree en slaapt slecht. Langzaam afbouwen maakt die klachten minder heftig. Ze verdwijnen binnen een paar dagen tot twee weken.

Kreeg je het medicijn ooit voor slapeloosheid, angst of pijn, dan is die klacht na het afbouwen niet vanzelf verdwenen. Daarom behandelen wij de verslaving en besteden we aandacht aan wat eronder ligt, zoals stress, somberheid of slaapproblemen. Zo leer je op een andere manier met die klacht omgaan, zodat je niet opnieuw naar het middel grijpt.

040-303 2626

Verslaving en psychische klachten tegelijk

Speelt er naast de verslaving een psychische aandoening, zoals ADHD, angststoornis of een depressie, dan heet die combinatie een dubbele diagnose. De verslaving en de aandoening kunnen elkaar in stand houden, bijvoorbeeld als je kalmeringsmiddelen neemt tegen angst en die angst bij het minderen juist sterker terugkomt. Daarom krijgen ze in de behandeling allebei aandacht en kijken we ook naar wat dat betekent voor je mentale gezondheid.

Zo ziet de ambulante behandeling eruit

Na een intakegesprek volgt de ambulante behandeling: je blijft thuis wonen en komt twee of drie dagen per week naar onze afkickkliniek in Eindhoven of Utrecht. De behandeling duurt gemiddeld twaalf weken en combineert groepstherapie met individuele gesprekken. Omdat je na elke behandeldag weer naar huis gaat, pas je wat je leert meteen toe in je eigen omgeving. De behandeling valt onder de vergoeding van de basisverzekering; wel kan je eigen risico in rekening worden gebracht.

Wil je weten wat je uitslag voor jou betekent of hoe je veilig afbouwt? Bel 040-303 2626, dan krijg je in principe meteen een van onze zorgprofessionals aan de lijn. Vertel welke medicijnen je gebruikt, hoe lang al en hoeveel per dag, dan kijken we samen wat bij jou past. Je uitslag van de medicijnverslavingszelftest is daarbij een goed beginpunt.

Informatie over de zelftest medicijnverslaving
Neem de eerste stap Heb je hulp nodig? Vul dan het contactformulier in:
FAQ

Veelgestelde vragen over de zelftest medicijnverslaving

Is de medicijnverslavingszelftest anoniem?

Ja. Je ziet de uitslag zonder dat je een naam of e-mailadres invult. Wil je de uitslag bewaren, bijvoorbeeld om die mee te nemen naar een gesprek over afbouwen, dan kan je die naar jezelf mailen.


Wat als ik pillen online of via iemand anders koop?

Koop je pillen buiten de apotheek, dan weet je niet zeker wat erin zit. Nep-Xanax bevat soms designerbenzo's: middelen die op benzodiazepinen lijken, maar langer in je lichaam blijven. Daardoor kun je de dag erna nog trager reageren.


Kan ik de zelftest opnieuw doen tijdens het afbouwen?

Ja. Doe je de test opnieuw nadat je een paar weken onder medisch toezicht hebt afgebouwd, dan zie je of je antwoorden veranderen. Tijdens het afbouwen kun je tijdelijk slechter slapen of onrustiger zijn. Dat hoort bij de ontwenning en betekent niet dat het afbouwen mislukt.


Wat als ik naast mijn medicijnen ook alcohol drink?

Combineer je benzodiazepinen en alcohol of opioïden en alcohol, dan versterken ze elkaars werking. Je wordt sneller suf en je ademhaling kan zo traag worden dat het levensgevaarlijk is. Drink je naast je medicijnen, vertel dat dan ook als je je uitslag met ons bespreekt, omdat het meebepaalt hoe je veilig afbouwt.


Is de zelftest ook geschikt voor ADHD-medicijnen?

Ja. Methylfenidaat en dexamfetamine kun je bij ADHD voorgeschreven krijgen. Gebruik je ze in de dosis die op het recept staat, dan leidt dat niet vanzelf tot misbruik. Dat verandert als je meer neemt dan voorgeschreven, ze gebruikt om door te werken of te studeren of tabletten fijnmaalt om ze te snuiven. ADHD gaat bovendien samen met een groter risico op verslaving, dus de test is ook zinvol als je je aan het recept houdt.

Mail mij het resultaat
Beheer cookie voorkeuren
Noodzakelijke cookies (altijd actief)
Marketing cookies